56# Dr. Jekyll ile Bay Hyde – Robert Louis Stevenson

“İşte bu yüzden, elimdeki yeni güç bana o kadar çekici geldi ki, sonunda onun kölesi oldum.”

4aa467d4-f1d4-4f4b-8e01-461e686c2fd6Dr Jekyll ile Bay Hyde – Tuhaf Bir Vaka
Strange Case of Dr Jekyll and Mr Hyde
Robert Louis Stevenson (Çeviri: Celal Üster)
İş Bankası Kültür Yayınları

Psikolojik, Gizem, Gerilim
3 (5 üzerinden)

Herkese merhaba sevgili dostlarım. Öyle bir metin düşünün ki, bu metin 1886 yılında İngiltere ve Amerika’da dilden dile dolanmış, günümüzde bir çok tiyatro oyununa, sinemaya, çizgifilme ve çizgiromana uyarlanmış. Hatta savunduğu psikolojik sav başka eserlerin oluşmasında öncü olmuş.

“Eğer ben günahkarların en başında geleniysem, acı çekenlerin de en başında geleniyim. Bu dünyanın böylesine dayanılmaz acılar ve dehşetler barındıran bir yer olduğunu düşünemedim; kaderimi aydınlatmak için yapabileceğin tek bir şey var, bu da sessizliğime saygı göstermek.”

Benim eserle tanışmam Uluç’un kitabın sonunu anlatmasıyla başladı. O kadar hararetli bir şekilde anlatıyordu ki, ben de mayıs ayı okunacaklar listeme ekledim ve hızlıca okudum. Okurken sonunu bildiğim için o gerilim unsurlarının tadına varamadım. Hatta kitaba 3 puan vermemin muhtemel sebebi bu. Ne heyecanlandım ne gerildim. Kısaca okudum ve bitti. Sadece iletmek istediği düşünceler kaldı zihnimde.

“Bazen, insanların yaptıkları kötülüklerin ardında yatan güçlü dürtüleri neredeyse imrenerek merak eder ve en nihayetinde onları kınamaktansa onlara el uzatmayı yeğlerdi.”

Dr Jekyll ile Bay Hyde, yazarın kabuslarından esinlendiği bir kitap. Bana göre baş yapıtlık bir olayı olmamasına rağmen, yazıldığı dönemi düşününce, insanları bu denli etkilemesi, kitaba olan saygımı bir nebze de olsa arttırıyor. Benim için okuduğum satırlardan, olay örgüsünden ziyade aktarmak istediği olgu önemli. Bu da Dr Jekyll ile Bay Hyde‘ı oldukça değerli kılıyor.

“Yok, hafiflemiyor çekilen azap ancak, katılaşıyor ruhumuz, katlanıyor.”

Kitapta toplumun dayattığı ahlak kavramı ve iyi kötü çatışması bizim yerimize sorgulanıyor. İyi ve kötünün tek bir bedende vücut bulmuş hali Dr Jekyll ve Bay Hyde. Dr Jekyll  hayatı boyunca emek verip iyi yerlere gelmiş, ahlaklı, sorumluluk sahibi, erdemli olmaya çalışan, saygın bir doktor.  İçindeki kötülüğü dışarı çıkarmak için bir takım deneylere girişiyor. Başarılı da oluyor. Tamamen kötülüğü temsil eden Bay Hyde‘ı yaratıyor. Başlarda Bay Hyde’ı baskı altına alabilse de, sonraları kendini ona teslim etmekte sakınca görmüyor. Bir nevi kendi mezarını kazıyor.

“İnsanların mayasında bir miktar iyilik ve bir miktar da kötülük bulunmaktaydı. Oysa tüm insanlık içinde bir tek Edward Hyde yalnızca kötülükten yoğurulmuştu.”

Kitabın aktarmak istediği düşünceler inanılmaz başarılı, ancak konu daha farklı yerlere çekilip daha güzel ve etkileyici anlatılabilirdi. Yine de bu ince kitaptan herkesin edineceği bir şeyler olduğunu düşündüğüm için, okuyun okutturun diyorum. Bir de çeviri bir metni okumak her zaman daha zordur. Fakat bazı çevirmenler bu işi okur için oldukça basit bir hale getirirler. Celal Üster’in çevirisi de bunlardan bir tanesi. Tadını çıkarın derim.

dj1
Dr Jekyll ile Bay Hyde – Tuhaf Bir Vaka – Film

Siz Dr Jekyll ile Bay Hyde hakkında neler düşünüyorsunuz? Dr Jekyll’in yerinde olsaydınız ne yapardınız? Onun yaşamayı tercih ettiği sonu kabullenir miydiniz?

Yazımın sonuna gelmeden önce fikirlerinize ihtiyacım var! Bu blogda daha farklı olarak neler okumak ya da görmek istersiniz? Video hazırlasam izler misiniz? Cevaplarınız için şimdiden çok teşekkür ederim.

İyi okumalar.

Görüşmek üzere. ❤